Pozbawienie kobiet możliwości formalnego kształcenia się, szczególnie od około 1600 r. do końca XIX wieku, poważnie ograniczyło udział kobiet w nauce. Udział ten wiązał się często z przynależnością do arystokracji, z powiązaniami rodzinnymi lub przynależnością do społeczności izolowanych.

Kobieta nauczająca geometrii. Ilustracja ze średniowiecznego tłumaczenia “Elementów” Euklidesa (ok. 1310)

Poszukując odpowiedzi na pytanie o liczbę kobiet – matematyków, dotarłam do artykułów, których pobieżna analiza pozwala  w tym gronie wymienić:

• Żonę Pitagorasa Teano, która swojemu intelektowi  zawdzięczała dopuszczenie do tak elitarnego grona jak bractwo pitagorejczyków (wśród współpracowników filozofa było podobno 28 pań.),
• Hypatię matematyczkę aleksandryjską z przełomu IV i V wieku naszej ery, która zdążyła zasłynąć umiejętnością prowadzenia debat naukowych i wybitną zdolnością rozwiązywania problemów matematycznych na drodze logicznego rozumowania,
• Marię Geatana Agnesi, XVIII-wieczna włoską matematyczkę, która zasłynęła traktatami o własnościach krzywych. Jednym z obiektów jej badań była krzywa obecnie znana pod nazwą lok Agnesi (a nie: lok Agnesiego, jak mówią niektórzy). Pierwotna nazwa tej linii brzmiała po włosku: versiera Agnesi (versiera – krzywa). Niestety podobne brzmienie ma avversiera – żona diabła. Życzliwi ochrzcili więc zarówno twór matematyczny, jak i jego badaczkę – Wiedźmą Agnisi,
• matematyczkę francuską Sophie Germain, która podszywając się pod nazwisko byłego studenta Antoine LE Blanca, który wyjechał z Paryża nie powiadamiając uczelni o przerwaniu studiów, rozpoczęła jako „mężczyzna” studia w XVIII wieku w Ecole Polytechnique. Sophie przechwytywała zestawy zadań przeznaczone dla pana Le Blanca i pod jego nazwiskiem wysyłała błyskotliwe rozwiązania.
• Zofię Kowalewską (z domu Korwin-Krukowską), która zajmowała się głównie analizą matematyczną. Osiągnęła ona więcej niż było możliwe z XIX wieku: tytuł doktora filozofii (z odznaczeniem) na Uniwersytecie Berlińskim, tytuł profesora i katedrę matematyki na uniwersytecie w Sztokholmie, I miejsce w konkursie ogłoszonym przez akademię Nauk w Paryżu oraz nagrodę Szwedzkiej Akademii Nauk.

Literatura wskazuje, jeszcze na inne przykłady: Lilovarti , Clelia Borromeo, Sophie Germain, Hertha Marks Ayrton, Ada Lovelace czy Elena Cornaro Piscopia – matematyk i filozof, pierwsza kobieta, która otrzymała stopień naukowy doktora.

Umożliwienie dostępu do wykształcenia wyższego a także rządowe wsparcie, spowodowało zwiększenie udziału kobiet we wszystkich dziedzinach nauki. Jednakże kobiety pozostają w wyraźnej mniejszości w dziedzinach ścisłych, zwłaszcza w matematyce, fizyce, informatyce i mechanice (więcej  na ten temat w http://pl.wikipedia.org/wiki/Kobiety_w_nauce).